Czy warto liczyć kalorie?

Są niezbędne, by dostarczyć naszemu organizmowi paliwa potrzebnego do utrzymania odpowiedniego tempa przemiany materii. Czy jednak musimy dokładnie wyliczać kalorie z kalkulatorem w ręce?
Czy warto liczyć kalorie?
04.09.2015

Liczenie kalorii może stać się obsesją, o czym świadczy historia Wioli z Rzeszowa. Młoda dziewczyna kilka lat temu zachorowała na bulimię. Dzięki długotrwałej psychoterapii udało jej się częściowo przezwyciężyć problem. „Jednak ciągle obsesyjnie liczę kalorie. Kiedyś robiłam to jeszcze częściej, nawet kilkadziesiąt razy w ciągu dnia. Teraz rzadziej, ale nadal mnie to męczy. Najgorsze, że jak przestaję liczyć, puszczają mi hamulce i znów objadam się aż do bólu brzucha. Chciałabym jak normalny człowiek jeść, kiedy jestem głodna i nie być spętana głupią obsesją” – żali się.

Na pewno zrozumie ją wiele kobiet, które codziennie dokładnie wyliczają liczbę przyswojonych kalorii. Teoretycznie to od niej zależy nasza waga, ale także stan zdrowia czy nawet długość życia, choć w tej ostatniej kwestii naukowcy mają wątpliwości. Badania przeprowadzone na stanowym Uniwersytecie w Teksasie wykazały bowiem, że ograniczenie kalorii nie ma żadnego wpływu na to, jak długo będziemy żyli. Tamtejsi naukowcy podkreślają jednak, że na pewno wpłynie na zmniejszenie ryzyka cukrzycy czy nowotworów.

Ile kalorii potrzebujemy?

W przypadku kobiet zapotrzebowanie kaloryczne oscyluje między 1200 a 1900. Jeśli mamy drobną lub średnią budowę ciała i prowadzimy mało aktywny, siedzący tryb życia, w zupełności wystarczy nam 1200-1400 kcal. U bardziej postawnych kobiet dawka może wzrosnąć do 1600 kcal, a jeśli ciężko pracujemy lub dużo ćwiczymy, zapotrzebowanie sięga nawet 1900 kcal.

Wartość kaloryczna to oczywiście bardzo umowny wskaźnik. Znacznie bardziej istotne jest to, co się za nią kryje. Na przykład kromka białego chleba może mieć taką samą liczbę kalorii co spora porcja kaszy. Jednak pieczywo z mąki pszennej jest pozbawione błonnika zapewniającego uczucie sytości, natomiast staje się bogatym źródłem skoncentrowanych węglowodanów. Efekt? Niedługo po skonsumowaniu znów czujemy głód, dlatego zamiast jednej kromki zjadamy zazwyczaj kilka, co – jak udowodnili naukowcy – prowadzi do nadwagi i otyłości. Częste spożywanie białego pieczywa może również wywoływać zakwaszenie organizmu.

liczenie kalorii

Badania wykazały, że tłuszcze przyczyniają się do rozwoju chorób nowotworowych, np. jelita grubego. Jak sugerują ostatnie doniesienia naukowe – ryzyko zachorowania na raka piersi jest prawie dwukrotnie wyższe u kobiet, które jedzą pokarmy zawierające przemysłowe kwasy tłuszczowe typu trans.

Kiedy warto je liczyć?

Liczenie kalorii na pewno nam nie zaszkodzi, w przeciwieństwie do ich radykalnego ograniczania. Wiele kobiet marzących o szczupłej sylwetce stosuje diety polegające na znaczącym zmniejszeniu wartości energetycznej posiłków.

liczenie kalorii

Tymczasem wspomniana już kasza szybciej napełnia żołądek i wysyła do mózgu sygnał o osiągnięciu stanu sytości. To dowód na to, że produkty o zbliżonej wartości energetycznej mają zupełnie inne właściwości, dlatego nie należy koncentrować się tylko na kaloriach. O ich zwodniczym charakterze świadczy również przykład tłuszczów trans – z badań naukowych wynika, że są one bardziej niebezpieczne niż jakikolwiek innych czynnik „zanieczyszczający” jedzenie, nawet jeśli stanowią niewielki udział w naszej diecie. Wystarczy każdego dnia spożywać 20-60 kcal z tłuszczów zawartych w margarynach, masłach roślinnych, chrupkach, chipsach, batonach czy ciasteczkach, żeby skutecznie zniszczyć sobie zdrowie.

Groźne substancje powodują nadwagę, obniżają poziom „dobrego” cholesterolu HDL i podnoszą  stężenie „złego” cholesterolu LDL i trójglicerydów we krwi. „Zlepiają” tętnice w sposób prowadzący do powstania bardzo trwałych zatorów, czego efektem bywa miażdżyca, wylew czy zawał serca. Pogorszają koncentrację i pamięć. Częste spożywanie produktów bogatych w tłuszcze trans może wywoływać rozwój insulinooporności, która zwiększa niebezpieczeństwo wystąpienia cukrzycy typu 2.

liczenie kalorii

Jednak warto pamiętać, że wystarczy cztery dni spożywania poniżej 800 kcal, by o 40 proc. obniżyć we krwi poziom leptyny – hormonu metabolicznego, który pomaga organizmowi kontrolować apetyt, a także korzystać z zapasów tłuszczu i w ten sposób je redukować. Gdy jest go za mało, wciąż jesteśmy głodne i mamy ochotę kontynuować jedzenie.

Zbyt mała dawka kalorii powoduje również gwałtowne spowolnienie przemiany materii i zaburzenia w produkcji bardzo ważnych hormonów tarczycy, pomagających kontrolować ilość tlenu wykorzystywanego przez każdą z komórek, regulujących akcję serca, temperaturę ciała, trawienie, płodność, a także pamięć czy nastrój. 

liczenie kalorii

Kalorie warto liczyć przede wszystkim wieczorem, kiedy należy pochłaniać ich jak najmniej. Jedzenie obfitych posiłków przed snem zwiększa poziom cukru we krwi, a energetyczna nadwyżka (trudna do spalenia w nocy) jest magazynowa w postaci tkanki tłuszczowej, przede wszystkim w okolicach brzucha, gdzie znajduje się najwięcej receptorów kortyzolu.

Rezygnacja z posiłków w czasie dnia oraz nadrabianie kalorycznych „zaległości” wieczorem i w nocy podnosi też poziom „złego” cholesterolu LDL i obniża poziom „dobrego” HDL.

Ewa Podsiadły-Natorska

Od autorki: na potrzeby artykułu słów kalorie i skrótu kcal używam zamiennie. Według Wikipedii: potoczne użycie słowa „kaloria” znacznie odbiega od faktycznego znaczenia tej jednostki fizycznej. Mimo że używane jest słowo „kaloria”, to wartości kaloryczne produktów żywnościowych są podawane nie w kaloriach, ale w kilokaloriach, czyli tysiącach kalorii (skrót: kcal).

Polecane wideo

Komentarze (13)

Ocena: 4.85 / 5
Anapolis (Ocena: 3) 08.09.2015 13:28
Kaloria kalorii nierówna. Można liczyć kalorie, ok, ale warto też zwrócić uwagę na stosunek białka, węglowodanów i tłuszczy w posiłkach. Można jeść do 1000 kcal samą czekoladę ok, a można też jeść chudą pierś, tuńczyka i warzywa. Jak myślicie, co pomoże w zachowaniu jędrnej sylwetki? Pomijam temat treningów fizycznych...
odpowiedz
ala (Ocena: 5) 05.09.2015 23:10
warto to sie zdrowo odżywiać i wtedy liczenie kalorii nie jest potrzebne. polecam ekologiczne produkty z bio-kraina.pl. maja naprawde smaczne rzeczy,a przede wszystkim bez chemii, zdrowe!
odpowiedz
Anonim (Ocena: 5) 04.09.2015 17:14
ważę 60 kg przy wzroście 170 cm. To dużo czy mało?
zobacz odpowiedzi (1)
Gosia (Ocena: 5) 04.09.2015 13:01
Ja redukuję na 1600 kcal i czasem się zastanawiam czy to nie za mało :p ale co prawda ćwiczę, 6 razy w tygodniu po dwie godziny dziennie, raz cardio, raz siłowe :)
zobacz odpowiedzi (5)
anja nierubik (Ocena: 5) 04.09.2015 08:13
ja liczę ,nie przekraczam 1000 kcal i jestem zadowolona
zobacz odpowiedzi (2)

Polecane dla Ciebie