Dlaczego i od czego boli głowa?

01 Lipca 2017

Podobno od przybytku głowa nie boli, zastanówmy się zatem od czego boli głowa, ponieważ jest to jeden z najczęściej zgłaszanych problemów. Statystycznie ok. 75% populacji światowej co najmniej raz w roku doświadcza tego rodzaju dolegliwości. Jest to duże wyzwanie, gdyż często trudno zdiagnozować, znaleźć, leczyć czy wyeliminować przyczyny.

Dlaczego czujemy ból?



Na wstępie warto zastanowić się czym jest i jak powstaje reakcja bólowa. Zagadnienie teoretycznie doskonale znane, ale czy wszyscy umiemy je wytłumaczyć? Najbardziej oczywiste przyczyny to wszelkiego rodzaju urazy, stan zapalny, bodźce mechaniczne czy termiczne. Czasami jednak ból pojawia się bez wyraźnej przyczyny, może go wywołać np. stres, niewyspanie, warunki atmosferyczne itp. Jeśli chodzi o procesy zachodzące w naszym organizmie, ból odczuwamy wtedy, kiedy w wyniku pobudzenia komórek dochodzi do wzmożonej, miejscowej produkcji prostaglandyn wywołujących stan zapalny, gorączkę oraz ból.
 
 

Głowa boli na wiele sposobów



Bóle głowy to jedna z tzw. cywilizacyjnych dolegliwości, zarówno w kontekście częstotliwości występowania, jak i wpływu postępu oraz cywilizacji. Statystyki są w tym przypadku bezlitosne – szacuje się, że w grupie wiekowej 18-65 lat na ból głowy uskarża się od 50 do 75% badanych. Mało tego – aż 10% osób stwierdza u siebie bóle migrenowe, natomiast przewlekły ból głowy, trwający co najmniej 15 dni w miesiącu, jest udziałem nawet 4% dorosłej populacji światowej. W tym miejscu warto zaznaczyć, że różne są bóle głowy, począwszy od sporadycznych spowodowanych np. przejściowym brakiem snu, przez napięciowe aż po szczególnie trudne dla pacjentów migreny. Według Klasyfikacji Międzynarodowego Towarzystwa Bólu Głowy wyróżniamy bóle pierwotne (trudno zdiagnozować przyczynę) oraz wtórne (będące efektem innego schorzenia). Do pierwotnych zalicza się m.in:
 
ból klasterowy – ma charakter nagły, napadowy, zaczyna się w okolicach oczodołu; zdecydowanie częściej występuje u mężczyzn,
migrenę – narastający, bardzo intensywny ból, trwa nawet do 3 dni,
napięciowy ból – mniej intensywny, może obejmować całą głowę, najczęściej diagnozowany.
Bóle wtórne mogą być sygnałem ostrzegawczym albo objawem występujących równolegle chorób. Dlatego nigdy nie należy lekceważyć takich problemów. Bardzo często ból pojawia się w przebiegu:

zapalenia zatok,
nadciśnienia,
neuralgii nerwu twarzowego,
niekorygowanych wad wzroku,
zmian zwyrodnieniowych w obrębie kręgosłupa,
chorych zębów,
depresji, nerwicy,
urazów w obrębie głowy i szyi.
Napięciowy ból głowy
 
Za najpowszechniej występujący uznaje się napięciowy ból głowy, który może dotyczyć nawet 70% populacji w skali światowej. Oczywiście mowa tu zarówno o dolegliwościach epizodycznych, jak również o przewlekłych (w tym przypadku statystyki mówią o 1-3% osób dorosłych). Skoro jest to tak „demokratyczny” problem warto przyjrzeć mu się bliżej. Napięciowy ból głowy może wynikać ze stresów, stanów niepokoju, a także depresji. Jeśli chodzi o przyczyny fizyczne często jest następstwem usztywnienia mięśni ramion, szyi i szczęki. Wśród powodów dolegliwości o charakterze napięciowym wymienia się również przepracowanie, brak snu, stosowanie używek oraz błędy dietetyczne. Po czym poznać, że to właśnie ten rodzaj bólu? Epizody trwają od kilkunastu minut do kilku godzin, a w ekstremalnych przypadkach nawet przez kilka dni. Nie ma reguły co do tego jak często pojawia się taki ból, oczywiście warto zwrócić uwagę na powiązanie z wyżej wymienionymi czynnikami sprzyjającymi. O epizodycznych bólach mówimy jeśli pojawiają się rzadziej niż 15 razy w miesiącu. Jeśli jest to częsty ból głowy, może mieć charakter przewlekły – niestety nieleczone dolegliwości napięciowe mają tendencje do nawracania i mogą trwać dłużej.
 

 

Migrenowy ból głowy

 


Zgodnie z Międzynarodową Klasyfikacją Bólów Głowy, migrena trwa od 4 do 72 godzin. Do diagnozy niezbędne jest występowanie dwóch z czterech cech bólu:

jest jednostronny,
jest pulsujący – np. zgodnie z akcją serca,
rośnie i zmniejsza się, nasila się podczas codziennej aktywności,
oceniamy go jako silny lub bardzo silny.
Poza tym pojawia się jeden z dwóch dodatkowych objawów: nudności albo wymioty oraz nadwrażliwość na światło i na dźwięki. Do stwierdzenia migreny nie wystarcza jednorazowy silny ból, potrzebnych jest co najmniej pięć epizodów. Co ciekawe ten rodzaj bólu występuje częściej u kobiet (w wieku rozrodczym) i kojarzy się go z gospodarką hormonalną zmianami w tym zakresie. Pacjenci z migreną bardzo często mówią o poprzedzającej atak migreny aurze, czyli wrażeniu pulsującego przed oczami światła. Jest to wyjątkowo trudna i męcząca dolegliwość, biorąc pod uwagę opisane objawy oraz fakt, że epizod migrenowy może trwać od 4 do 72 godzin i pojawia się nawet kilka razy w miesiącu.



Żyjmy zdrowo i higienicznie

 

 
Intensywny, napadowy czy też nawracający i przewlekły ból głowy mają jedną wspólną cechę – chcemy je jak najszybciej i skutecznie łagodzić oraz zwalczać, a także zapobiegać i nie dopuszczać do kolejnych epizodów. Najlepiej byłoby zdiagnozować przyczynę, można wówczas starać się ją wyeliminować, ograniczać i unikać jej. Czasem są to czynniki, których w ogóle nie bierzemy pod uwagę, jak chociażby nieprawidłowa dieta – począwszy od ewidentnych błędów i „grzeszków” po niezdiagnozowane alergie czy nietolerancje pokarmowe. Warto także zwrócić uwagę na jakość, komfort i długość snu oraz unikać wszechobecnego stresu i przepracowania. Regularny tryb życia, aktywność, zdrowe menu i czas na relaks to naprawdę bardzo istotne elementy zarówno profilaktyki, jak i terapii w przypadku bólu głowy.



Kwas acetylosalicylowy na ból głowy



Niestety nie zawsze wystarczy „zdrowo żyć”, czasami bez farmakologii ani rusz, a doraźnie niezbędny bywa lek na ból głowy. Oczywiście warto wiedzieć od czego boli głowa, ale zdarza się, że zidentyfikowanie przyczyny to za mało. Wróćmy na chwilkę do mechanizmu powstawania bólu – czyli produkcji prostaglandyn. Idąc tym tropem można powiedzieć, że na ból głowy skuteczny może być lek, który zahamuje ten proces i powstrzyma proces zapalny. Tak właśnie działa kwas acetylosalicylowy, składnik na przykład aspiryny.  Jak działa aspiryna, gdy łagodzi ból, gorączkę i stany zapalne?

Nie wystarczy jednak ”poszperać” w Internecie w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie „co na ból głowy?”. Szczególnie w przypadku nawracających dolegliwości czy bardzo silnych ataków migrenowych, niezbędna jest konsultacja lekarska. Pamiętajmy – powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. W przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!
 
 
 
 
 
× Użyj prawej i lewej strzałki na swojej klawiaturze, aby przeglądać podstrony artykułu
Komentarze (0)
ocena
0/5

Pozostaw pole puste, aby dodać komentarz jako anonim.

Opcjonalnie

Ocena artykułu 1-5

Wpisz wynik równania, aby dodać komentarz